Thiết bị đóng cắt gồm những loại nào? Cách chọn đúng công suất

Thiết bị đóng cắt gồm những loại nào? Cách chọn đúng công suất

Thiết bị đóng cắt là thành phần quan trọng trong mọi hệ thống điện, từ nhà ở đến nhà máy sản xuất. Chúng có nhiệm vụ đóng/ngắt nguồn điện và bảo vệ mạch khỏi các sự cố như quá tải, ngắn mạch hoặc rò điện.

1. Các loại thiết bị đóng cắt phổ biến

MCB

• Dùng cho hệ thống điện dân dụng và tải nhỏ
• Bảo vệ quá tải và ngắn mạch
• Dòng định mức thường từ 6A – 63A

Phù hợp: nhà ở, văn phòng, cửa hàng nhỏ

MCCB

• Dùng cho tải trung và lớn
• Có thể điều chỉnh dòng bảo vệ
• Dòng định mức từ 63A – 1600A

Phù hợp: nhà xưởng, hệ thống máy công nghiệp

ACB

• Lắp tại tủ điện tổng (MSB)
• Dòng lớn, khả năng cắt ngắn mạch cao

Phù hợp: nhà máy, tòa nhà cao tầng

Contactor

• Dùng để đóng/ngắt thường xuyên
• Điều khiển motor, bơm, quạt
• Không thay thế CB bảo vệ (cần kết hợp rơ le nhiệt)

RCCB

• Bảo vệ chống rò điện, chống giật
• Thường dùng loại 30mA cho dân dụng

2. Cách chọn đúng công suất thiết bị đóng cắt

Bước 1: Tính dòng điện tải

Với điện 1 pha:

• I = P / (U × cosφ)

Với điện 3 pha:

• I = P / (√3 × U × cosφ)

Trong đó:

• P: Công suất (W)
• U: Điện áp (V)
• cosφ: Hệ số công suất (thường 0.8–0.9)

Bước 2: Chọn dòng định mức cao hơn 20–30%

Ví dụ:

• Tính được dòng tải 40A → nên chọn CB 50A hoặc 63A.

Không nên chọn sát dòng thực tế vì dễ nhảy CB khi khởi động hoặc tăng tải.

Bước 3: Kiểm tra khả năng cắt ngắn mạch (kA)

• Nhà dân: 4.5kA – 6kA
• Nhà xưởng: 10kA – 25kA

Thông số này đảm bảo CB ngắt an toàn khi xảy ra sự cố lớn.

Bước 4: Lưu ý với động cơ

Động cơ có dòng khởi động cao gấp 5–7 lần dòng định mức. Vì vậy:

• Cần chọn CB phù hợp
• Kết hợp contactor và rơ le nhiệt để bảo vệ chính xác